Dlaczego tak trudno rzucić palenie?

Pali 9 mln Polaków z czego połowa deklaruje chęć zaprzestania palenia, a co trzeci podejmuje każdego roku próbę rozstania się z nałogiem. Wielu z nich nie udaje się za pierwszym, drugim a nawet trzecim razem. Co sprawia, że tak trudno rozstać się z przysłowiowym dymkiem?

Jest wiele czynników, które sprawiają, że wychodzenie z nałogu jest tak trudnym procesem. Po pierwsze warto zrozumieć mechanizm uzależnienia od tytoniu. Zawarta w dymie tytoniowym nikotyna jest substancją psychoaktywną tzn. oddziałuje na ośrodkowy układ nerwowy podobnie jak heroina czy kokaina dając typowe dla wszystkich narkotyków objawy uzależnienia.

Przez wiele lat mówiło się o uzależnieniu psychicznym i fizycznym, rozdzielając te dwa typy uzależnienia, jednakże obecna wiedza na temat uzależnienia od tytoniu wskazuje że biologiczny mechanizm uzależnienia mocno powiązany jest z psychologicznym efektem nagrody, który uważa się za podstawę uzależnienia od tytoniu.

Mechanizm uzależnienia od nikotyny. Co się dzieje kiedy palacz zapala papierosa? Podczas palenia, dym wdychany z papierosa przedostaje się drogami oddechowymi do płuc. Stamtąd nikotyna przechodzi bezpośrednio do krwioobiegu. W ciągu kilku sekund od zaciągnięcia się dymem papierosowym, nikotyna dostarczana jest do centralnego układu nerwowego. Jej interakcja z określonymi receptorami w mózgu powoduje narastanie uzależnienia od palenia. W śródmózgowiu nikotyna łączy się z podtypem alfa4beta2 nikotynowych receptorów acetylocholiny. Tutaj impulsy stymulują wyzwolenie neuroprzekaźników, w tym dopaminy.

Sygnał ten jest szybko przekazywany do obszaru nagrody w mózgu. To właśnie dopamina stymuluje układ nagrody powodujący krótkotrwałe uczucie zadowolenia, polepszenie nastroju i chwilowo lepszą koncentrację. Za każdym razem, kiedy pali się tytoń stężenie dopaminy gwałtownie wzrasta, niemniej po chwili następuje spadek jej stężenia i w rezultacie palacz odczuwa głód nikotynowy i chęć zapalenia kolejnego papierosa. Regularne zażywanie tytoniu powoduje, że zwiększa się liczba nikotynowych receptorów α4β2 oraz spada ich wrażliwość na pobudzenie. To oznacza, że z czasem palacz musi dostarczać sobie więcej nikotyny (wypalić więcej papierosów) aby doświadczyć spodziewanego efektu nagrody związanej z paleniem. To zjawisko nazywa się efektem tolerancji i występuje w przypadku wszystkich narkotyków. Podsumowując, częste zażywanie produktów tytoniowych wpływa na coraz większe zapotrzebowanie na dopaminę, powodując trudne do pokonania błędne koło uzależnienia od tytoniu.

Palacze przyzwyczajają się, że mają pod ręką łatwy sposób na złagodzenie zdenerwowania, poprawienie sobie nastroju, chwilowe pozorne radzenie sobie ze stresem i najczęściej nie szukają innych, konstruktywniejszych, a na pewno zdrowszych, metod na osiągnięcie pożądanych stanów psychicznych. Nikotyna na „wehikule" dymnym jest wyjątkowo szybkim sposobem na poprawienie nastroju. Nie można jednak zapominać, że wiele z tych stanów rozdrażnienia, stresu i niepokoju, które palacz łagodzi papierosem występuje z powodu spadku poziomu nikotyny w organizmie palacza. Tak naprawdę palacz musi zapalić aby zniwelować pojawiające się objawy odstawienia.

Objawy zespołu odstawienia. To drugi powód dla którego tak trudno rzucić palenie. Próba odstawienia lub ograniczenia substancji psychoaktywnej, a taką jest nikotyna, skutkuje występowaniem objawów tzw. głodu nikotynowego czyli zespołu abstynenckiego. Objawy te pojawiają się już w kilka godzin po zaprzestaniu palenia, a ich największe natężenie jest trzeciego bądź czwartego dnia. Najwięcej powrotów do palenia zdarza się właśnie w tym czasie. Objawy te to: zwiększona drażliwość, spadek nastroju, trudności w koncentracji, niepokój, czasem objawy lękowe. Z wszystkimi można radzić sobie za pomocą dostępnych środków leczących uzależnienie od tytoniu, wspomagających środków uspokajających, technik relaksacyjnych itp.

Zmiany w funkcjonowaniu psychicznym – mechanizmy obronne, fałszywe przekonania oraz wiara w mity na temat palenia i rzucania tytoniu. Jednym z objawów uzależnienia od tytoniu są pojawiające i utrwalające się w miarę upływu czasu zmiany w funkcjonowaniu psychologicznym palaczy. Zmiany te dotyczą głownie myślenia, które w wyniku działania mechanizmów obronnych i pielęgnowaniu fałszywych przekonań i mitów dotyczących palenia tytoniu staje się nastawione na jeden cel - utrzymanie palacza w uzależnieniu. To kolejny aspekt trudności w odstawieniu palenia.

Palacze aby zniwelować napięcie związane z dysonansem poznawczym, który nieuchronnie pojawia się w przypadku takiego zachowania jak palenie, zaczynają stosować zabiegi takie jak zaprzeczanie, racjonalizowanie, zniekształcanie, wypieranie.

Każdy palacz słyszał z pewnością, niejednokrotnie że palenie powoduje choroby, z których wiele jest śmiertelnych oraz że skraca życie. Informacja ta w obliczu kontynuacji palenia wywołuje nieprzyjemne napięcie psychiczne. Aby sobie z nim poradzić palacze np. podważają tezę o szkodliwości palenia (jako przykład można podać sławne już argumenty palaczy takie jak „moja babcia paliła i żyła 90 lat", „tak naprawdę zanieczyszczenie środowiska bardziej nam szkodzi", „nic teraz nie jest zdrowe" itp.).

Badania wskazują, że wśród niepalących blisko 100% wierzy w szkodliwość palenia, a wśród palaczy już tylko połowa Ponadto, palacze próbują radzić sobie z dysonansem również poprzez nadawanie ważnego znaczenia paleniu i racjonalizowaniu go, np. podkreślając jego znaczenie w redukcji stresu czy utrzymywaniu szczupłej sylwetki. Dzięki temu palenie wydaje się bardziej uzasadnione a informacja o jego szkodliwości już nie tak wyraźna i oczywista. Czasem osoby uzależnione próbują bagatelizować informację wywołującą napięcie np. twierdząc, że na coś trzeba umrzeć, że osoba niepaląca umrze zdrowsza i co jej z tego przyjdzie itp.

Jeżeli palacz jest głęboko uzależniony od tytoniu, należy spodziewać się występowania u niego silnych obron i trudności w przyswojeniu informacji o konieczności zaprzestania palenia.

Jest też cały szereg mitów dotyczących palenia i rzucania palenia, które utrudniają palaczom podjęcie decyzji o zaprzestaniu palenia. Warto te mity konfrontować ze specjalistą lub byłym palaczem, gdyż często okazuje się, że nie taki diabeł straszny.

Podsumowując - zmiany biologiczne w mózgu, chęć natychmiastowego poprawienia nastroju, potrzeba zniwelowania efektów spadającego poziomu nikotyny we krwi, objawy abstynenckie, palenie w określonych sytuacjach społecznych i wreszcie szereg zmian w funkcjonowaniu psychicznym - to wszystko sprawia że tak trudno jest zaprzestać palenia.

Na szczęście przy odpowiedniej motywacji, wsparciu bliskich osób, specjalistów i zastosowaniu leków wiele milionów ludzi w Polsce i na całym świecie rzuciło palenie, a tym samym zainwestowało w swoje zdrowie i dłuższe, lepsze życie. Według lekarzy i naukowców jest to jedna z najbardziej opłacalnych inwestycji w zdrowie!

ORGANIZATOR KAMPANII:
Zmiany w przepisach wdrażających unijną dyrektywę tytoniową

W połowie grudnia 2015 roku Ministerstwo Zdrowia wprowadziło zmiany do ustawy tytoniowej. Zmiany dotyczą wyrobów bezdymnych, któ...

Czytaj więcej
Będzie zakaz sprzedaży papierosów mentolowych

Dyrektywa tytoniowa wprowadza zakaz sprzedaży papierosów mentolowych od 2020 roku. Polska złożyła skargę na ten przepis do Trybu...

Czytaj więcej
Według Głównego Urządu Statystycznego palimy coraz mniej

Według danych GUS odsetek palących spadł w Polsce w ciągu ostatnich 5 lat o ponad 3 procent i w tej chwili wynosi około 26. proc...

Czytaj więcej
Raport NIK na temat podejścia do pacjenta przez lekarzy POZ

Zgodnie z założeniami to właśnie lekarze Podstawowej Opieki Zdrowotnej powinni wykrywać choroby, tak by móc możliwie szybko wdro...

Czytaj więcej
Czy piętnowanie palaczy daje negatywny skutek?

Jakiś czas temu informowaliśmy o dyrektywie Komisji Europejskiej dotyczącej zmiany opakowań papierosów. Zgodnie z nią, na paczka...

Czytaj więcej
19 listopada Światowy Dzień Rzucania Palenia Tytoniu

Obchody Światowego Dnia Rzucania Palenia Tytoniu mają już ponad 40-letnią tradycję. Inicjatywa ta narodziła się w USA w Californ...

Czytaj więcej
Kary za rzucanie niedopałków w europejskich miastach!

Władze stolicy Francji postanowiły walczyć z palaczami, który zaśmiecają miasto wyrzucając niedopałki papierosów na ulicę. Wedłu...

Czytaj więcej
Jak oczyścić płuca po latach palenia?

Oczyszczenie płuc po rzuceniu palenia wymaga czasu. Wynika to przede wszystkim z ilości toksyn zalegających w płucach. Istnieje...

Czytaj więcej
Ministerstwo zabiera głos w sprawie zmian dotyczących e-papierosów

W lipcu br. w mediach głośno było o planach Ministerstwa Zdrowia, które zamierzało wprowadzić całkowity zakaz palenia e-papieros...

Czytaj więcej
Polska jednym z większych rynków e-papierosów w Europie

Moda na e-papierosy z roku na rok rozwija się coraz bardziej. Szacuje się, że w Polsce e-papierosy pali ponad 1,8 milionów. Eksp...

Czytaj więcej
Koncerny tytoniowe pozywają brytyjski rząd

W maju tego roku dwaj tytoniowi giganci – Philip Morris International oraz British American Tobacco – złożyli pozwy, w których d...

Czytaj więcej
Amerykańskie firmy tytoniowe przepraszają

Już w 2006 roku Sąd Federalny Stanów Zjednoczonych uznał, że największe firmy tytoniowe w tym kraju – Philip Morris, R.J. Reynol...

Czytaj więcej
22,5 mln zł puszczone z dymem

Agencja Work Service podaje, że zmniejszenie wydajności pracowników związane z przerwami na papierosa kosztuje dziennie polskie...

Czytaj więcej
Trochę o marketingowych sztuczkach firm tytoniowych

Papieros – czyli trochę tytoniu zawiniętego w bibułkę. Ich producenci bardzo skutecznie starają się nam wmówić, że kupujemy jedn...

Czytaj więcej
Droższe, czyli mniej dostępne?

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) opublikowała w tym roku raport, w którym jako sposób na walkę z nałogiem zaleca podniesienie...

Czytaj więcej
Nie takie lekkie – papierosy typu „light”

Papierosy typu „light" albo „slim" wydają się wielu z nas mniej szkodliwe dla zdrowia. Tymczasem okazuje się, że taki wybór może...

Czytaj więcej
Papierosy w Stanach dostępne dopiero od 21 roku życia?

Opublikowane niedawno wyniki badań pokazują, że większość Amerykanów opowiada się za podniesieniem progu wiekowego przy sprzedaż...

Czytaj więcej
Tanie, ale jeszcze bardziej niebezpieczne – nielegalne papierosy

Rosnące ceny papierosów spowodowały, że coraz intensywniej rozwija się nielegalny handel wyrobami tytoniowymi, przemycanymi zza...

Czytaj więcej
W Polsce elektoniczne papierosy mają już ponad 500 tysięcy zwolenników. Ta liczba wziąż rośnie.

Elektroniczne papierosy to temat kontrowersyjny. Wciąż nie wiadomo bowiem jaki wpływ na zdrowie ma ich długotrwałe używanie. Nau...

Czytaj więcej
Całkowity zakaz palenia w miejscach publicznych w Chinach

Zakaz dotyczy nie tylko palenia, ale także reklamowania wyrobów tytoniowych na ulicach.To bardzo duża zmiana dla mieszkańców 21-...

Czytaj więcej
Całkowity zakaz palenia w miejscach publicznych w Chinach

Zakaz dotyczy nie tylko palenia, ale także reklamowania wyrobów tytoniowych na ulicach.To bardzo duża zmiana dla mieszkańców 21-...

Czytaj więcej
Jakie są skutki rzucenia palenia?

To, że palenie jest niezdrowe wie chyba każdy. Ale nie każdy z nas zdaje sobie sprawę jak wygląda proces regeneracji organizmu g...

Czytaj więcej
31 maja- Światowy Dzień Bez Tytoniu

31 maja każdego roku Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) organizuje obchody Światowego Dnia Bez Tytoniu. Ostatecznym celem Świato...

Czytaj więcej
Światowy dzień bez papierosa

Trucizna w postaci substancji smolistych, duszenie, niemożność złapania oddechu czy nagły chwyt za serce. Tak na życie wielu Pol...

Czytaj więcej
Nie pal, ugaś pożar w swoich oskrzelach

Z okazji Światowego Dnia Bez Papierosa ostrzega dr n. med. Piotr Dąbrowiecki, specjalista chorób wewnętrznych i alergologii.
...

Czytaj więcej
Papieros - seryjny zabójca nr 1 w Polsce

Trucizna w postaci substancji smolistych, duszenie, niemożność złapania oddechu czy nagły chwyt za serce. Tak na życie wielu Pol...

Czytaj więcej
31 maja obchodzimy Światowy Dzień bez Papierosa

Tegoroczny, ustanowiony przez WHO, Światowy Dzień Bez Papierosa obchodzony jest pod hasłem „Stop nielegalnemu obrotowi wyrobami...

Czytaj więcej
Fundacja Cardiovascular Center Foundation została partnerem kampanii „Koniec z papierosem”

Z przyjemnością informujemy, że Fundacja Cardiovascular Center Foundation została partnerem Kampanii na rzecz walki z nałogiem n...

Czytaj więcej
Polska przeciwko dyrektywie Komisji Europejskiej dotyczącej zmiany opakowań papierosów

Jakiś czas temu informowaliśmy o dyrektywie Komisji Europejskiej dotyczącej zmiany opakowań papierosów. Według niej od 2016 roku...

Czytaj więcej
Koniec gloryfikacji palenia w bajkach. Zakaz palenia wśród swoich bohaterów wprowadziły wytwórnie Disney, Marvel, Lucasfilm i Pixar.

Przez dziesiątki minionych lat zarówno w Ameryce jak i w Europie królował kult papierosa. Palenie było gloryfikowane. Koncerny t...

Czytaj więcej
Wpływ palenia na nasz wygląd

Wielokrotnie pisaliśmy o szkodliwym wpływie nałogu na zdrowie i ogólną kondycję organizmu, niemniej warto wspomnieć również o ty...

Czytaj więcej
Wpływ palenia tytoniu na Twoje otoczenie

Należy pamiętać, że zapalając papierosa szkodzimy nie tylko sobie, ale również wszystkim osobom w naszym otoczeniu. Bierne palen...

Czytaj więcej
Kampania antynikotynowa organizacji Cancer Council Western i Departamentu Zdrowia Australii

Ruszyła kolejna już odsłona kampanii organizacji Cancer Council Western Australia. Tegoroczna edycja oparta jest na doświadczeni...

Czytaj więcej
Polskie Towarzystwo Badań nad Miażdżycą patronem kampanii “Serce bez dymu”

Z wielką przyjemnością informujemy, że Polskie Towarzystwo Badań nad Miażdżycą (PTBNM) objęło patronatem działania realizowane w...

Czytaj więcej
Konsultacje dla osób chcących rzucić palenie z okazji Światowego Dnia Walki z Rakiem*

7 lutego 2015 roku to Dzień Drzwi Otwartych w Centrum Onkologii. Tego dnia, w ramach 15. Światowego Dnia Walki z Rakiem będzie m...

Czytaj więcej
W Krakowie: Serce bez dymu

27 stycznia w Krakowie w ramach ogólnopolskiej kampanii społecznej „Serce bez dymu", odbyło się seminarium naukowe, którego cel...

Czytaj więcej
Najnowsza kampania antynikotynowa zorganizowana przez Ministerstwo Zdrowia Wielkiej Brytanii (Public Health England ( PHE ))

Palenie powoduje „gnicie" organizmu - ostrzega w najnowszej kampanii na rzecz walki z nałogiem nikotynowym Ministerstwo Zdrowia...

Czytaj więcej
Szkolenie dla lekarzy w ramach kampanii „Serce bez dymu”

Szkolenie odbędzie się 27 stycznia b.r. o godzinie 16.00 w hotelu GALAXY w Krakowie.Organizatorem wydarzenia skierowanego do lek...

Czytaj więcej
Zatrucie nikotyną

Nikotyna jest alkaloidem działającym w różnoraki sposób na ośrodkowy układ nerwowy, wpływając na wiele szlaków przekaźnictwa ner...

Czytaj więcej
Ocena stopnia motywacji do zaprzestania palenia

Skuteczność leczenia uzależnienia od nikotyny zależy nie tylko od zastosowanej metody, lecz w dużej mierze również od motywacji....

Czytaj więcej
Nowa dyrektywa Komisji Europejskiej dotycząca zmiany opakowań papierosów

Od 2016 roku, na paczkach papierosów sprzedawanych w krajach unijnych, mają być zamieszczone oddziałujące na wyobraźnię fotograf...

Czytaj więcej
Profilaktyka chorób odtytoniowych finansowana przez NFZ

W 2015 roku rusza kolejny program „Profilaktyki chorób odtytoniowych (w tym Przewlekłej Obturacyjnej Choroby Płuc (POCHP))" - fi...

Czytaj więcej
Fundusze Europejskie dla sektora ochrony zdrowia

W dniu 27 listopada 2014 roku odbyło się II posiedzenie Komitetu ds. Wyboru Projektów Programu PL13 „Ograniczanie społecznych ni...

Czytaj więcej
Inauguracja kampanii "Serce bez dymu"

Ponad 500 pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego wzięło udział w III Centralnym Spotkaniu Klubu Pacjenta, który od p...

Czytaj więcej
Najnowsze doniesienia dotyczące elektronicznych papierosów. E-papierosy bardziej rakotwórcze od zwykłych.

Uczeni z Japonii na zlecenie Ministerstwa Zdrowia porównali tradycyjne, tytoniowe papierosy i e-papierosy pod kątem stężenia gro...

Czytaj więcej
Spotkania w ramach Klubu Pacjenta

W nadchodzącym, 2015 roku planujemy kolejne spotkania w ramach Klubu Pacjenta. Główne tematy spotkań to :1. „Życie po zawale"2....

Czytaj więcej
Światowy Dzień Rzucania Palenia

Według statystyk Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), na całym świecie uzależnionych od nikotyny jest ok. 2,3 miliarda osób, w...

Czytaj więcej
III Centralne Spotkanie Klubu Pacjenta

Fundacja Cardiovascular Center Foundation zaprasza na uroczyste III Centralne Spotkanie Klubu Pacjenta, które odbędzie się dnia...

Czytaj więcej
Wszelkie prawa zastrzeżone © 2014 Cardiovascular Center Foundation

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.

Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.